De 10 kilometer

Niet iedereen begrijpt waarom dit zo’n lekkere schaatsafstand is. Daarom heerst er ook de discussie of de 10 kilometer van het Olympisch programma moet worden geschrapt. In plaats daarvan wil men een massastart.

Een biertje, wat lekkers en je gaat er eens goed voor zitten. Dertien minuten ruim per afstand. Tien ritten. Twintig deelnemers. Één dweilpauze. Oftewel, je zit zomaar twee uur voor de buis.

Een genot voor de sportkijker

Startschot klinkt en na het eerste rondje 33,7 sta je op. Nog even naar de wc. 1500 meter gehad. Bakje chips leeg. Vijf vlakke ronden verder. De schaatser op de baan moeten nog drie seconden sneller rijden om op de (voorlopig)  eerste plek in het klassement te komen. Iedere keer dat ze de meet passeren wordt de achterstand of voorsprong op de voorlopig nummer één in het klassement naast de rondetijd weergegeven. Heerlijk. En dat 25 ronden lang.

martin hersman en herbert dijkstra

Na 6000 meter zegt de klok dat er versneld is. 30,9! Thialf begint geluid te maken. Herbert Dijkstra uit zijn verbazing over deze geweldige versnelling. ‘Kan hij nog een keer versnellen? 30,7! We pakken het schema baanrecord erbij!’ Nu wordt het spannend. Voor de liefhebber. Want een rondje 30,7 is nog altijd ± vijf seconden langzamer dan een volle ronde op de 500 meter.

Herbert Dijkstra zegt tegen Martin Hersman: ‘Hij moet het helemaal in zijn eentje doen’. Hersman op zijn beurt: ‘Maar ook geen lastige kruising meer’. Dijkstra: ‘Ja dat voordeel heeft hij. Rondje 30,3. 30,3! Thialf voelt ook dat hier iets speciaals staat te gebeuren’. Hersman: ‘En dat op een laaglandbaan! Laten we het schema baanrecord erbij pakken. Is dat niet het baanrecord gereden tijdens het EK lange afstand van vorig jaar hier Thialf?’ Dijkstra: ‘Jazeker Martin. Ik heb het hier voor me. Weer een rondje 30,3! Nog 5 ronden te gaan. Euhm, schema baanrecord.. Daar is hij voorbij!’

Voel je de beleving? De liefhebber zeker. Maar van de tien ritten zijn er misschien drie leuk. Dat komt omdat de goede 10 kilometer schaars is.

Volgens mij heb je vier type 10 kilometers schaatsers:

  1. De schaatser die er niets te zoeken heeft
  2. De rondje 33 hoog schaatser
  3. De klassement schaatser
  4. De Sven Kramer

De schaatser die er niets te zoeken heeft

Deze categorie heeft nog wel wat. Vaak in de eerste rit. De lamme tegen de blinde. Leedvermaak is ook vermaak. Niet zozeer leedvermaak maar wel een goed voorbeeld was Erben Wennemars. De wereldkampioen sprint die mee doet aan een NK allround. Iedereen, ook Erben, weet dat hij niks te zoeken heeft op de 10 kilometer. Maar hij heeft zich er voor gekwalificeerd dus hij zal hem rijden. De tijd doet er niet toe. Waarom gaan we er dan naar kijken? Het is de fysieke uitputtingsslag die het zo mooi maakt maar ook het technische gestuntel van een sprinter pur sang die een duurwedstrijd probeert te schaatsen. Usain Bolt ooit een marathon zien lopen? Nee, want dat lukt hem niet maar als hij het gaat proberen zit ik voor de buis!

In onderstaand filmpje zie je aan het einde hoe Erben over de finish komt. Vanaf het moment van passeren van de meet waren deze beelden een klassieker.

Het type rondje 33 hoog schaatser

Deze schaatser maakt de 10 kilometer inderdaad saai. Ze doen mee aan deze afstand omdat ze een relatief goed 500 en 1000 meter hebben en aardige 1500 meter en een bovenaan rechterrijtje 5000 meter. Grijze middenmoot die waarschijnlijk nooit enige progressie zal boeken op deze afstand in zijn carrière. Je zit ruim 13 minuten  naar pure middelmaat te kijken. Maar als saai het criteria voor het afschaffen van de 10 km dan kunnen we Heracles Almelo – Go Ahead Eagles uit en thuis ook uit het programma eredivisie krassen.

De klassement schaatser

De klassement schaatser gaat voor het eremetaal. Zilver of brons en heel soms goud. De liefhebber gaat rechtop zitten wanneer deze mannen aan de start verschijnen. Håvard Bøkko is zo’n schaatser. Noorse hoop in donkere dagen maar ook een Ivan Skobrev, Bart Swings, Bob de Jong en *Jorrit Bergsma behoren tot deze categorie. Mijn Italiaanse vriend Enrico Fabris, helaas gestopt, hoorde hier ook een beetje bij.

Dit lijstje kan je natuurlijk nog aanvullen met helden uit het verleden. Ard Schenk of Eric Heijden. Nooit zien rijden maar blijven altijd genoemd worden door de Heren analytici. Wel gezien zijn Gianni Romme en Jochem Uytdehaage maar toen was er nog geen 10 kilometer -ja of nee- discussie.

In categorie 3 zit ook nog een subcategorie. De technisch perfecte schaatser. Glijdt de schaats over het ijs of duwt de schaatser de schaats over het ijs? In deze categorie zijn Gianni Romme en Jorrit Bergsma voor mij de winnaars. Heerlijk om naar te kijken. Ook al blijkt de tijd na 25 ronden tegen te vallen.

De namen hierboven zijn of waren stuk voor klasbakken.

Maar dan heb je de Sven Kramer

De Sven Kramer

De Sven Kramer. Sven verdient een lidwoord als het gaat om lange afstanden. Net zoals Heineken. Heineken is een lidwoord bier. De, het en een bier. Het verschil tussen Sven Kramer en Heineken? Sven heeft als klap op de vuurpijl ook nog eens een bezittelijk voornaamwoord. Onze Sven. Ons Heineken bestaat niet. Heineken lusten ze niet beneden de rivieren. Ons Paps en Mams drinken Bavaria. Heineken ligt daar ook niet wakker van. Daarom heeft de firma Heineken van Amstel Bier ‘Ons bier’ gemaakt. Ander vaatje maar zelfde portemonnee.

Als Sven aan de meet verschijnt verwacht je records. Een Laagloopbaan record, eeheineken bier sven kramern Baanrecord, een Olympisch record, een Wereldrecord. Dat laatste staat weer gelijk aan Sven zijn persoonlijke record. Na ruim anderhalf uur televisie en opsommingen van Mart Smeets en Ria Visser krijg je de kers op de taart. Althans daar hoop je op. Want Sven bepaalt zelf hoe hard hij wil rijden. Het moet dus wel een enorm belangrijke titel zijn wil hij op zijn aller aller best rijden. Sven kan 8000 meter gelijk op gaan met zijn directe tegenstander. Daarna bepaalt Sven dat hij zijn directe tegenstander inhaalt in de buitenbocht en de laatste paar ronden rondjes 30 laag rijdt.

Sven kan ook 25 ronden lang 30 laag rijden.

33,1 (400 meter) 29,8 (800 meter) 30,4 (1200 meter) 30,1 (1600 meter) 30,2 ( 2000 meter) 30,2 ( 2400 meter) 30,4 ( 2800 meter) 30,3 ( 3200 meter) 30,6 ( 3600 meter) 30,3 ( 4000 meter) 30,5 ( 4400 meter) 30,5 ( 4800 meter) 30,6 ( 5200 meter) 30,7 ( 5600 meter) 30,7 ( 6000 meter) 30,5 ( 6400 meter) 30,6 ( 6800 meter) 30,3 ( 7200 meter) 30,5 ( 7600 meter) 30,5 ( 8000 meter) 30,3 ( 8400 meter) 29,9 ( 8800 meter) 30,2 ( 9200 meter) 29,8 ( 9600 meter) 29,6 ( 10000 meter)

wereldrecord 10 kilometer op 10 maart 2007 – Bron!

Helaas is Sven al lang niet meer de Sven Kramer van een paar jaar geleden. *Jorrit Bergsma verslaat Svennetje zo nu en dan. Ik vind dat vervelend. Niet voor Jorrit maar voor Sven. Jorrit Bergsma is van een categorie 3 schaatser opgeklommen tot de elite groep. De categorie 4 schaatser. De Sven Kramer.

Conclusie

De 10 kilometer gaan om cijfertjes en schoonheid. Hoe hard per ronde, hoe groot is het verval per ronde, duikt hij onder de 13 minuten? Het is een statistieken afstand met extra’s. Geweldig. En iedere pak ‘m beet 33 seconden komt er meer informatie aan de inmiddels ellenlange lijst aan geklokte en verzamelde gegevens.

Had ik al gezegd dat bijna alle succesvolle 10 kilometer schaatsers Nederlanders zijn? Ik zal nu geen open deur in trappen.

Lijst van snelst gereden 10 kilometers ooit

Lijst van schaatsrecord op de 10 kilometer van 1893

 

 

 

You may also like...

3 reacties

  1. Mooi artikeltje weer Huug. Ik heb er met een bier van zitten genieten. Verander nog wel ff laagloopbaan naar laaglandbaan 😉

  2. Cees schreef:

    Mooi, doorwrocht artikel. Goede balans tussen feiten en emoties. Vakwerk. Maar helaas. Wéér geen aandacht voor Carien Kleibeuker… De Kleibeuker.

Geef een reactie

%d bloggers liken dit: